<p class="ql-block">《名賢集》為南宋以來流行在民間的一種通俗讀物,以四言、五言、六言、七言組成,易誦易記,是古代流傳很廣的啟蒙讀物,老來重讀,別具一番體會。</p> <p class="ql-block">四言集</p> <p class="ql-block">但行好事,莫問前程。</p><p class="ql-block">與人方便,自己方便。</p> <p class="ql-block">善與人交,久而敬之。</p><p class="ql-block">人貧志短,馬瘦毛長。</p> <p class="ql-block">人心似鐵,官法如爐。</p><p class="ql-block">諫之雙美,毀之兩傷。</p> <p class="ql-block">贊嘆福生,作念禍生。</p><p class="ql-block">積善之家,必有余慶。</p> <p class="ql-block">積惡之家,必有余殃。</p><p class="ql-block">休爭閑氣,日有平西。</p> <p class="ql-block">來之不善,去之亦易。</p><p class="ql-block">人平不語,水平不流。</p> <p class="ql-block">得榮思辱,身安思危。</p><p class="ql-block">羊羔雖美,眾口難調(diào)。</p> <p class="ql-block">事要三思,免勞后悔。</p><p class="ql-block">太子入學(xué),庶民同例。</p> <p class="ql-block">官至一品,萬法依條。</p><p class="ql-block">得之有夲,失之無夲。</p> <p class="ql-block">凡事從實,積福自厚。</p><p class="ql-block">無功受祿,寢食不安。</p> <p class="ql-block">財高語壯,勢大欺人。</p><p class="ql-block">言多語失,食多傷心。</p> <p class="ql-block">送朋友酒,日食三餐。</p><p class="ql-block">酒要少吃,事要多知。</p> <p class="ql-block">相爭告人,萬種無益。</p><p class="ql-block">禮下于人,必有所求。</p> <p class="ql-block">敏而好學(xué),不恥下問。</p><p class="ql-block">居必擇鄰,交必良友。</p> <p class="ql-block">順天者存,逆天者亡。</p><p class="ql-block">人為財死,鳥為食亡。</p> <p class="ql-block">得人一牛,還人一馬。</p><p class="ql-block">老實常在,脫空常敗。</p> <p class="ql-block">三人同行,必有我?guī)煛?lt;/p><p class="ql-block">人無遠慮,必有近憂。</p> <p class="ql-block">寸心不昧,萬法皆明。</p><p class="ql-block">明中施舍,暗中填還。</p> <p class="ql-block">人間私語,天聞若雷。</p><p class="ql-block">暗室虧心,神目如電。</p> <p class="ql-block">肚里蹺蹊,神道先知。</p><p class="ql-block">人離鄉(xiāng)賤,物離鄉(xiāng)貴。</p> <p class="ql-block">殺人可恕,情理難容。</p><p class="ql-block">人欲可斷,天理可循。</p> <p class="ql-block">心要忠恕,意要誠實。</p><p class="ql-block">狎昵惡少,久必受累。</p> <p class="ql-block">屈志老誠,急可相依。</p><p class="ql-block">施惠勿念,受思莫忘。</p> <p class="ql-block">勿營華屋,勿謀良田。</p><p class="ql-block">祖宗雖遠,祭祀宜誠。</p> <p class="ql-block">子孫雖愚,詩書宜讀。</p><p class="ql-block">刻薄成家,理無久享。</p> <p class="ql-block">五言集</p> <p class="ql-block">黃金浮世在,白發(fā)故人稀。</p><p class="ql-block">多金非為貴,安樂值錢多。</p> <p class="ql-block">休爭三寸氣,白了少年頭。</p><p class="ql-block">百年隨時過,萬事轉(zhuǎn)頭空。</p> <p class="ql-block">耕牛無宿草,倉鼠有余糧。</p><p class="ql-block">萬事分已定,浮生空自忙。</p> <p class="ql-block">結(jié)有德之朋,絶無義之友。</p><p class="ql-block">常懷克已心,法度要謹守。</p> <p class="ql-block">君子坦蕩蕩,小人常戚戚。</p><p class="ql-block">見事知長短,人面識高低。</p> <p class="ql-block">心高遮甚事,地高偃水流。</p><p class="ql-block">水深流去慢,貴人語話遲。</p> <p class="ql-block">道高龍虎伏,德重鬼神欽。</p><p class="ql-block">人高談古今,物高價出頭。</p> <p class="ql-block">休依時來勢,提防時去年。</p><p class="ql-block">藤蘿繞樹生,樹倒藤蘿死。</p> <p class="ql-block">官滿如花謝,勢敗奴欺主。</p><p class="ql-block">命強人欺鬼,運衰鬼弄人。</p> <p class="ql-block">人無千日好,花無百日紅。</p><p class="ql-block">人有十年壯,鬼神不敢傍。</p> <p class="ql-block">廚中有剩飯,路上有饑人。</p><p class="ql-block">饒人不是癡,過后得便宜。</p> <p class="ql-block">量小非君子,無度不丈夫。</p><p class="ql-block">路遙知馬力,日久見人心。</p><p class="ql-block"><br></p> <p class="ql-block">長存君子道,須有稱心時。</p><p class="ql-block">雁飛不到處,人被名利牽。</p> <p class="ql-block">地有三江水,人無四海心。</p><p class="ql-block">有錢便使用,死后一場空。</p> <p class="ql-block">為仁不富矣,為富不仁矣。</p><p class="ql-block">君子喻于義,小人喻于利。</p> <p class="ql-block">貧而無怨難,富而無驕易。</p><p class="ql-block">百年全在命,半點不由人。</p> <p class="ql-block">在家敬父母,何須遠燒香。</p><p class="ql-block">家和貧也好,不義富如何。</p> <p class="ql-block">晴干開水道,須防暴雨時。</p><p class="ql-block">寒門生貴子,白屋出公卿。</p> <p class="ql-block">將相夲無種,男兒當自強。</p><p class="ql-block">欲要夫子行,無可一日清。</p> <p class="ql-block">三千徒眾立,七十二賢人。</p><p class="ql-block">成人不自在,自在不成人。</p> <p class="ql-block">國正天心順,官清民自安。</p><p class="ql-block">妻賢夫禍少,子孝父心寬。</p> <p class="ql-block">白云朝朝過,青天日日閑。</p><p class="ql-block">自家無運至,卻怨世界難。</p> <p class="ql-block">有錢能解語,無錢語不聽。</p><p class="ql-block">時間風火性,燒了歲寒衣。</p> <p class="ql-block">人生不滿百,常懷千歲憂。</p><p class="ql-block">常說是非者,便是是非人。</p> <p class="ql-block">積善有善報,積惡有惡報。</p><p class="ql-block">報應(yīng)有早晚,禍福自不錯。</p> <p class="ql-block">花有重開日,人無常少年。</p><p class="ql-block">人無害虎心,虎有傷人意。</p> <p class="ql-block">上山擒虎易,開口告人難。</p><p class="ql-block">忠臣不怕死,怕死不忠臣。</p> <p class="ql-block">從前多少事,過去一場空。</p><p class="ql-block">滿懷心腹事,盡在不言中。</p> <p class="ql-block">即在矮檐下,怎敢不低頭。</p><p class="ql-block">家貧知孝子,國亂識忠臣。</p> <p class="ql-block">但是登途者,都是福薄人。</p><p class="ql-block">家貪君子拙,時來小兒強。</p> <p class="ql-block">命好心也好,富貴直到老。</p><p class="ql-block">命好心不好,中途夭折了。</p> <p class="ql-block">心命都不好,窮苦直到老。</p><p class="ql-block">年老心未老,人窮志不窮。</p> <p class="ql-block">自古皆有死,民無信不立。</p><p class="ql-block">乖漢瞞癡漢,癡漢總不知,</p><p class="ql-block">乖漢做驢子,卻被癡漢騎。</p> <p class="ql-block">六言集</p> <p class="ql-block">常將好事于人,禍不臨身害己。</p><p class="ql-block">即讀孔孟之書,必達周公之禮。</p> <p class="ql-block">君子敬而無失,與人恭而有禮。</p><p class="ql-block">事君數(shù)斯辱矣,朋友數(shù)斯疏矣。</p> <p class="ql-block">人無酬天之力,天有養(yǎng)人之心。</p><p class="ql-block">好馬不備雙鞍,忠臣不事二主。</p> <p class="ql-block">常想有力之奴,不念無為之子。</p><p class="ql-block">人有旦夕禍福,天有晝夜陰陽。</p> <p class="ql-block">君子當權(quán)積福,小人仗勢欺人。</p><p class="ql-block">人將禮樂為先,樹將枝葉為圓。</p> <p class="ql-block">馬有垂僵之義,狗有濕草之恩。</p><p class="ql-block">運去黃金失色,時來鐵也爭光。</p> <p class="ql-block">怕人知道休做,要人敬重勤學(xué)。</p><p class="ql-block">泰山不卻微塵,積少壘成高大。</p><p class="ql-block">人道誰無煩惱,風來浪也白頭。</p> <p class="ql-block">七言集</p> <p class="ql-block">貧居鬧市無人問,富在深山有遠親。</p><p class="ql-block">人情好似初相見,到老終無怨恨心。</p> <p class="ql-block">白馬紅纓彩色新,不是親者強來親。</p><p class="ql-block">一朝馬死黃金盡,親者如同陌路人。</p> <p class="ql-block">青草發(fā)時便蓋地,運通何須覓故人。</p><p class="ql-block">但能依理求生計,何必欺心做惡人。</p> <p class="ql-block">才與人交辨人心,高山流水向古今。</p><p class="ql-block">莫作虧心僥幸事,自然災(zāi)禍不來侵。</p> <p class="ql-block">人著人死天不肯,天著人死有何難。</p><p class="ql-block">我見幾家貧了富,幾家富了又還貪。</p> <p class="ql-block">三寸氣在千般用,一旦無常萬事休。</p><p class="ql-block">人見利而不見害,魚見食而不見鉤。</p> <p class="ql-block">是非只為多開口,煩惱皆因強出頭。</p><p class="ql-block">山寺日高僧未起,算來名利不如閑。</p> <p class="ql-block">欺心莫過三江水,人與世情朝朝隨。</p><p class="ql-block">人生稀有七十余,多少風光不同居。</p> <p class="ql-block">長江一去無回浪,人老何曾再少年。</p><p class="ql-block">大道勸人三件事,戒酒除花莫賭錢。</p> <p class="ql-block">平生正直無私曲,問甚天公饒不饒。</p><p class="ql-block">猛虎不在當?shù)琅P,困龍也有升天時。</p> <p class="ql-block">臨崖勒馬收韁晚,船到江心補漏遲。</p><p class="ql-block">家業(yè)有時為來往,還錢常記借錢時。</p> <p class="ql-block">金風未動蟬先覺,暗算無常死不知。</p><p class="ql-block">青山只會明今古,綠水何曾洗是非。</p> <p class="ql-block">常將有日思無日,莫待無時思有時。</p><p class="ql-block">善惡到頭終有報,只爭來早與來遲。</p> <p class="ql-block">蒿里隱著靈芝草,淤泥陷著紫金盆。</p><p class="ql-block">勸君莫做虧心事,古往今來放過誰。</p> <p class="ql-block">言多語失皆因酒,義斷親疏只為錢。</p><p class="ql-block">有事但近君子說,是非休聽小人言。</p> <p class="ql-block">妻賢何愁家不富,子孝何須父向前。</p><p class="ql-block">心好家門生貴子,命好何須靠祖田。</p> <p class="ql-block">侵人田土騙人錢,榮華富貴不多年。</p><p class="ql-block">莫道眼前無報應(yīng),分明折在子孫邊。</p> <p class="ql-block">酒逢知己千杯少,話不投機半句多。</p><p class="ql-block">衣服破時賓客少,識人多處是非多。</p> <p class="ql-block">草怕嚴霜霜怕日,惡人自有惡人磨。</p><p class="ql-block">月過十五光明少,人到中年萬事和。</p> <p class="ql-block">良言一句三冬暖,惡語傷人六月寒。</p><p class="ql-block">雨里深山雪里煙,看時容易做時難。</p> <p class="ql-block">無名草木年年發(fā),不信男兒一世窮。</p><p class="ql-block">若不與人行方便,念盡彌陀總是空。</p> <p class="ql-block">少年休笑白頭翁,花開能有幾日紅。</p><p class="ql-block">越奸越狡越貧窮,奸狡原來天不容。</p> <p class="ql-block">富貴若從奸狡得,世間呆漢吸西風。</p><p class="ql-block">忠臣不事二君主,烈女不嫁二夫郎。</p> <p class="ql-block">小人狡猾心腸歹,君子公平托上蒼。</p><p class="ql-block">一字千金價不多,會文會算有誰過。</p><p class="ql-block">身小會文國家用,大漢空長作什么。</p> <p class="ql-block">名句賞析</p> <p class="ql-block">人道誰無煩惱,風來浪也白頭。</p><p class="ql-block">譯文:人生歷程中誰沒有煩惱,風吹水面波浪的頭也是白色的。</p> <p class="ql-block">貧居鬧市無人問,富在深山有遠親。</p><p class="ql-block">譯文:貧困之時,盡管你身居鬧市,也無人問津;一旦你富貴了,即使你住在深山老林,也會有曾經(jīng)疏遠的遠房親友前來攀親依附。</p> <p class="ql-block">人情好似初相見,到老終無怨恨心。</p><p class="ql-block">譯文:人與人之間,如果能像初次見面那樣互敬互讓,彬彬有禮,就能一直相處到老年時候。</p> <p class="ql-block">白馬紅纓彩色新,不是親者強來親。</p><p class="ql-block">譯文:當你富有,騎著紅纓裝飾,色彩華美的白馬之時,那些并不沾親帶故的人也來攀親。</p> <p class="ql-block">一朝馬死黃金盡,親者如同陌路人。</p><p class="ql-block">譯文:但是有朝一日黃散盡,白馬死去的時候,連那些親友都不認你,就像過路人一樣。</p>