<p class="ql-block"><span style="font-size: 22px;"> 格律詩平仄嚴謹,寫作時常為不得己的拗句而苦惱。雖有孤平救拗之術,但也非萬能靈丹妙藥,特別是平平腳的句式,理論上講是無拗救之法的,其它句式也不能亂救,有道是一,三,五小拗可救可不救,但二,四,六字則不好救。寫作時遇此狀況,我通常用同義近義字去替代,名詞則多用合符平仄的別稱來代。如扇用涼友,障面;荷花用芙蓉,紅??;白發(fā)用霜頂;頭發(fā)用烏云;太陽用金烏;月亮用銀盤,冰盤,玉兔,蟾宮;白鷺用春鋤;燕子用玄鳥:雪花用六出……人名則用字號等。實在找不到替代字句,為不影響詩意只好不管了,但一首詩中最多一處,讀者是可以理解的,(古代詩人也有失對,拗句的)多了就會亂了章法,貽笑大方。</span></p> <p class="ql-block"><span style="font-size: 22px; color: rgb(237, 35, 8);">游都江堰般若古寺</span></p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px;">古剎戀青山,新松愛素顔。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px;">惡拋三界外,善在一念間,</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px;">般若不參透,人生總覺艱</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px;">擎香誠暗禱,佛罄叩心閂。</span></p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px; color: rgb(22, 126, 251);">仄首韻,平水韻</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px;">注:1,第四句念該平,仄了,下面用平聲字代替,連鎖反應意思全變了,所以有時得捨平仄不損詩意。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px;">2,此處般若應讀為buore</span></p> <p class="ql-block"><span style="color: rgb(237, 35, 8); font-size: 22px;">游都江堰般若古寺</span></p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px;">古剎戀青山,新松愛素顔。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px;">魂游三界外,神定百愁間,</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px;">般若不參透,人生總覺艱</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px;">擎香誠暗禱,佛罄叩心閂。</span></p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block"><span style="color: rgb(22, 126, 251); font-size: 22px;">仄首韻,平水韻</span></p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block"><br></p> <p class="ql-block"><span style="font-size: 22px; color: rgb(237, 35, 8);"> 銀杏</span></p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px;">冬來銀杏披金甲,</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px;">瀟灑輕拋濟萬家。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px;">公孫大娘收得去,</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px;">成堆滿垛不能花。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px; color: rgb(22, 126, 251);">注:公孫大娘,環(huán)衛(wèi)大媽,笤帚掃地如舞槍劍。孫字該仄,這里平聲出韻了,公孫復姓無可替代,免強了。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px; color: rgb(22, 126, 251);">平起,平水韻</span></p> <p class="ql-block"><span style="font-size: 22px;"> 孤平拗救的三種基本方法我在另一篇中有詳細地論述,這里主要和詩友切磋沒法拗救時的無奈之舉。友友希望我補充一下常見拗救的實例,于是偷懶在原作后面簡單補添了一下。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px;"> </span></p><p class="ql-block"><span style="color: rgb(237, 35, 8); font-size: 22px;">例一:世事</span></p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px;">卦易演推無孕有,</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px;">乾坤生息總歸休。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px;">春花秋實冬寒露,</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px;">宋祖唐宗秦王丘。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px;">數(shù)百載周朝戰(zhàn)亂,</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px;">幾十天中華爭丟。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px;">興亡皆嘆布衣苦,</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px;">閑看青山水長流。</span></p><p class="ql-block"><span style="color: rgb(22, 126, 251); font-size: 22px;">仄起,平水韻</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px;">注:1:幾十天,十該平,仄了,為不影響對仗辭義免強了。這里指袁世凱復辟帝制僅存八十三天之典。這里無拗救,十字任它平仄不合。</span></p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block"><span style="color: rgb(237, 35, 8); font-size: 22px;"> 例二:避寒封困紅格昂特大酒店</span></p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px;">為避疫情追太陽,</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px;">風塵一路滿山霜。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px;">層層關卡層層過,</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px;">次次核酸次次良,</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px;">湛透藍天早春暖,</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px;">朦朧夜幕仲秋光。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px;">三更大白頻敲急,</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px;">封控窺窗羨鳥翔。</span></p><p class="ql-block"><span style="color: rgb(22, 126, 251); font-size: 22px;">仄首韻,平水韻 </span></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px;">注:第一句仄平腳,疫,追二字拗救。第五句仄仄腳,早,春二字拗救。</span></p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block"><span style="color: rgb(237, 35, 8); font-size: 22px;"> 例三:久暑逢甘露</span></p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px;">晴雨炎寒一擲梭,</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px;">丙寅熱浪奈之何,</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px;">空調猶覺涼風少,</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px;">赤膊還稱小衣多。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px;">持續(xù)高溫冒虛火,</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px;">冥頑病毒染沉疴。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px;">欣蓬昨夜降甘露,</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px;">鳥韻清池漾碧波。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px;">仄首韻,平水韻</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px;">注:1,小衣,私衣,褻衣,內衣。2,冒虛火,仄仄腳,5拗六救。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px;"> </span></p><p class="ql-block"><span style="color: rgb(237, 35, 8); font-size: 22px;"> 例四:西蜀名山</span></p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px;">西蜀鴻蒙遍險山,</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px;">云遮霧障直難攀。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px;">寄情澗瀑文人墨,</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px;">存趣靄嵐花水灣。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px;">晨沐清風閑品茗,</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px;">夕妝白雪妙梳鬟。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px;">若然移景江浙去?</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px;">士庶爭夸何汗顏。</span></p><p class="ql-block"><span style="color: rgb(22, 126, 251); font-size: 22px;">仄首韻,平水韻</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px;">注:1,第四句為仄平腳句式,三拗五救?;ㄋ疄?,固定詞組不好改動,花字平聲了,故將第三字改為仄聲靄,實為后拗前救。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px;">2,第七句為平仄腳句式,第六字浙成仄聲了,于是在下面對句第五字改為平聲何字拗救。這里是大拗必救。</span></p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block"><span style="color: rgb(237, 35, 8); font-size: 22px;"> 例五: 詠菊</span></p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px;">鄰家好女新燙發(fā),</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px;">如瀑青絲涌浪花。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px;">翡翠羅群神女樣,</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px;">明黃粉底媚娘紗。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px;">蝶蜂紛狎爭甘露,</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px;">游客長蹲拍霓霞,</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px;">欲覓詩心久疑目,</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px;">夫人叱我不看他。</span></p><p class="ql-block"><span style="color: rgb(22, 126, 251); font-size: 22px;">平起韻,平水韻 </span></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px;">注:第五句仄仄腳,久疑二字拗救。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px; color: rgb(237, 35, 8);">例六:暖冬</span></p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px; color: rgb(1, 1, 1);">三九天霜雪,</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px; color: rgb(1, 1, 1);">夜游吟月梅。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px; color: rgb(1, 1, 1);">北國皮貂裘,</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px; color: rgb(1, 1, 1);">錦里短裙徠。</span></p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block"><span style="font-size: 22px; color: rgb(1, 1, 1);">注:第二句仄平腳,夜拗吟救。這里梅讀作mai,錦里是成都民俗打卡地。</span></p>