<p class="ql-block">蘇州唐寅園</p><p class="ql-block">唐寅園,又稱唐伯虎文化園,位于江蘇省蘇州市姑蘇區(qū)解放西路146號,是一處始建于明代的古典園林建筑,現(xiàn)為江蘇省文物保護單位,素有“江南第一才地”之稱。</p> <p class="ql-block">蘇州唐寅園。</p><p class="ql-block">該園初為唐寅墓址,明崇禎年間始建祠宇,清嘉慶年間由知縣唐仲冕重修并立碑。1955年政府整修墓園,1956年列為省級文保單位,1985年重建陳列室對外開放。2008年實施屋頂翻修、排水系統(tǒng)改造等大修工程。</p><p class="ql-block">作為蘇州園林中唯一以展示唐伯虎藝術(shù)生平及明四家書畫作品為主的場所,園內(nèi)集中展示唐寅書畫真跡、詩文手稿及明四家作品,系統(tǒng)呈現(xiàn)其藝術(shù)成就與吳門畫派脈絡(luò)。</p><p class="ql-block">設(shè)有唐寅墓冢、石亭、石坊等歷史遺存,兼具紀(jì)念功能與書畫文化傳播功能,是了解吳文化與中國書畫藝術(shù)的重要窗口。</p><p class="ql-block">占地面積15畝。</p> <p class="ql-block">唐寅園照壁。</p><p class="ql-block">唐寅(1470-1523年),字伯虎,又字子畏,別號六如居士,明代著名書畫家、文學(xué)家。在繪畫上,唐寅擅長山水,又工畫人物,尤其是仕女,筆法秀潤縝密,瀟灑飄逸,被稱為“唐畫”,為后人推崇。傳世作品有《秋風(fēng)紈扇圖》、《一世姻緣圖》、《簪花仕女圖》等。唐伯虎在藝術(shù)上才氣橫溢,他的詩、書、畫被稱為三絕,同當(dāng)時的名畫家沈周、文征明、仇英合稱“明四家”,有《六如居士全集》、《唐寅畫譜》傳世。</p><p class="ql-block">唐伯虎只活到五十四歲就辭世而去。已有四百余年歷史。唐寅辭世之時,家境清貪,就葬于桃花塢故居之后,嘉靖22年才移葬今址。</p> <p class="ql-block">圍墻邊有多塊巨形青石條、柱、碑、槽,由于年代久遠,有的字體無法看清。</p> <p class="ql-block">巨型青石上刻《江南第一才地》。</p> <p class="ql-block">圍墻邊有多塊巨形青石條、柱、碑、槽,由于年代久運,有的字體無法看清。</p> <p class="ql-block">圍墻邊有多塊巨形青石條、柱、碑、槽,由于年代久遠,有的字體無法看清。</p> <p class="ql-block">圍墻邊有多塊巨形青石條、柱、碑、槽,由于年代久遠,有的字體無法看清。</p> <p class="ql-block">圍墻邊有多塊巨形青石條、柱、碑、槽,由于年代久遠,有的字體無法看清。</p> <p class="ql-block">唐寅園。</p><p class="ql-block">①序廳。②學(xué)海無涯。③科場風(fēng)云。④丹青為伴。⑤倦鳥歸林。⑥千古傳名。⑦書法學(xué)堂。</p> <p class="ql-block">東荷花水池。</p> <p class="ql-block">西荷花水池。</p> <p class="ql-block">石牌坊。</p><p class="ql-block">匾額《唐伯虎墓》</p> <p class="ql-block" style="text-align:center;">序廳</p><p class="ql-block">唐寅,據(jù)傳他于明憲宗成化六年庚寅年寅月寅日寅時生。玩世不恭而又才華橫溢,年少與祝允明、文徵明、張靈為友,留下許多詩畫唱和之作。因詩文擅名,與祝允明、文徵明、徐禎卿并稱“江南四大才子(吳門四才子)”畫名更著,與沈周、文徵明、仇英合稱“吳門四家”。</p><p class="ql-block" style="text-align:center;">*學(xué)海無涯*</p> <p class="ql-block">匾額《江南奇士》。</p><p class="ql-block" style="text-align:center;">唐寅園</p><p class="ql-block" style="text-align:center;">序</p><p class="ql-block">唐寅,字伯虎,一字子畏。性穎利,與里狂生張靈縱酒,不事諸生業(yè)。祝允明規(guī)之,乃閉戶浹歲。舉弘治十一年鄉(xiāng)試第一,座主梁儲奇其文,還朝示學(xué)士程敏政,敏政亦奇之。未幾,敏政總裁會試,江陰富人徐經(jīng)賄其家僮,得試題。事露,言者劾敏政。語連寅,下詔獄,謫為吏。寅恥不就,歸家益放浪。寧王宸濠厚幣聘之,寅察其有異志,佯狂使酒,露其丑穢。宸濠不能堪,放還。筑室桃花塢,與客日般飲其中,年五十四而卒。</p><p class="ql-block">寅詩文,初尚才情,晚年頹然自放,謂后人知我不在此,論者傷之。吳中自枝山輩以放誕不羈為世所指日,而文才輕艷,傾動流輩,傳說者增益而附麗之,往往出名教外。</p><p class="ql-block" style="text-align:right;">《明史--唐寅》</p> <p class="ql-block" style="text-align:center;">*家室祧恤*</p><p class="ql-block">唐氏始祖乃西晉[陵江將軍]唐輝,起于山西晉昌。隋末有唐儉隨李世民征伐,因戰(zhàn)功卓著受封莒國公。之后的晉昌、晉陽二地的郡守一直都是唐氏后裔出任。宋皇祐年間,因高祖唐介(時為侍御史)直諫觸犯權(quán)貴,唐家遭遣于淮。明正統(tǒng)年間有高祖唐泰任兵部車駕主事,隨英宗西征,被?古軍隊射殺于土木堡。唐氏子孫遂逐漸流散于南京、桐鄉(xiāng)之間。唐寅一脈即由桐鄉(xiāng)而吳江松陵,后遷居蘇州,唐寅為本支四世孫。</p> <p class="ql-block">家庭成員。</p> <p class="ql-block">友輩。</p><p class="ql-block">顧璘</p><p class="ql-block">明代官員、文學(xué)家。字華玉,號東橋居士,長洲(今江蘇省吳縣)人,寓居上元(今南京市),有知人鑒。弘治間進士,授廣平知縣,累官至南京刑部尚書。</p> <p class="ql-block">友輩。</p><p class="ql-block">錢同愛</p><p class="ql-block">字孔周,號野亭。長洲(今江蘇蘇州)人,其先居于江都,五世祖避亂移居長洲,博學(xué)好結(jié)交朋友,與唐寅、文徵明極友善。</p> <p class="ql-block">友輩。</p><p class="ql-block">張靈</p><p class="ql-block">字夢晉,吳郡(今蘇州)人,工詩文,祝允明弟子。生而姿容俊爽,才調(diào)無雙,工詩善畫,性風(fēng)流豪效,少與祝允明、唐寅、文徵明齊名,并稱[吳中四子]。</p> <p class="ql-block">友輩。</p><p class="ql-block">王寵</p><p class="ql-block">明代書法家。字履仁、履吉,號雅宜山人,吳縣(今屬江蘇蘇州)人。為邑諸生,貢入太學(xué)。</p> <p class="ql-block">友輩。</p><p class="ql-block">都穆</p><p class="ql-block">明代大臣、金石學(xué)家、藏書家。字玄敬,一作元敬,郡人稱南濠先生。原籍吳縣相城(今蘇州市相城區(qū))人,后徙居城區(qū)南濠里(今蘇州閶門外南浩街)。</p> <p class="ql-block">友輩。</p><p class="ql-block">仇英</p><p class="ql-block">字實父,號十洲,原籍江蘇太倉,后移居蘇州,以畫為業(yè),工匠出身,少時學(xué)畫于周臣,所繪人物、山水,精工具體,設(shè)色清麗,與沈周、文征明、唐寅并稱為[明四家]。</p> <p class="ql-block">師輩。</p><p class="ql-block">王鏊</p><p class="ql-block">字濟之,號守溪,晚號拙叟,學(xué)者稱其為震澤先生,漢族,吳縣(今江蘇蘇州)人,明代名臣、文學(xué)家。</p> <p class="ql-block">師輩。</p><p class="ql-block">周臣</p><p class="ql-block">字舜卿,號東村,吳縣人。山水、人物俱清勁,評者謂峽氣嵐厚,古面奇妝,有蒼蒼之色。亦能詩。</p> <p class="ql-block">師輩。</p><p class="ql-block">沈周</p><p class="ql-block">字啟南,號石田,長洲相城里人。博學(xué)能詩文,性至孝立,立品高潔,人稱為[沈孝廉]云。先生山水、人物、花鳥悉入神品,遂為當(dāng)代第一。</p> <p class="ql-block">師輩。</p><p class="ql-block">文林</p><p class="ql-block">字宗儒,明湖廣衡山人,系籍長洲(今江蘇蘇州)。故自號衡山。博學(xué)多識,通曉堪輿卜筮,尤精易數(shù)。著有《文溫州集》十二卷及《瑯琊漫鈔》傳世。</p> <p class="ql-block">吳門四家。</p><p class="ql-block">祝允明</p> <p class="ql-block">吳門四家。</p><p class="ql-block">徐禎卿</p> <p class="ql-block">吳門四家。</p><p class="ql-block">文徵明</p> <p class="ql-block">吳門四家。</p><p class="ql-block">唐寅</p> <p class="ql-block">生平簡表。</p> <p class="ql-block">匾額《第甲江南》。</p><p class="ql-block" style="text-align:center;">*學(xué)海無涯*</p><p class="ql-block">唐寅詩文以才情取勝。其詩多紀(jì)游、題畫、感懷之作。其收藏書籍和書畫富為一時,每夜讀書一卷,均用朱黃識別于書旁。每閱一卷,寫山水、人禽、竹木,或書小詩,或記日月。除詩文外,唐寅也嘗作曲,多采用民歌形式,因見聞廣博,經(jīng)歷坎坷,對人生、社會的理解較深,故雅俗共賞,以致聲名遠揚。</p><p class="ql-block" style="text-align:center;">*科場風(fēng)云*</p> <p class="ql-block">垂虹別意圖卷</p><p class="ql-block">紙本水墨</p><p class="ql-block">29.7?107.6cm</p><p class="ql-block">美國大都會藝術(shù)博物館藏</p> <p class="ql-block">*勤學(xué)不輟*</p> <p class="ql-block">唐寅畫稿</p><p class="ql-block">作者:唐寅</p><p class="ql-block">出版社:上海志新學(xué)社</p><p class="ql-block">出版時間:1928</p><p class="ql-block">刻印方式:石印</p><p class="ql-block">裝幀:線裝</p> <p class="ql-block">*天賦出眾*</p><p class="ql-block">唐寅自幼天賦出眾,生性內(nèi)向,除了在家中酒店里做些雜務(wù),就埋頭讀書而不喜與人交往。因而其父唐廣德既喜又憂,既而將唐寅送去姑蘇名師沈隱君處啟?。 </p> <p class="ql-block">水榭納涼圖卷。</p><p class="ql-block">絹本設(shè)色</p><p class="ql-block">28?130cm</p><p class="ql-block">藏處不明</p> <p class="ql-block">落花詩卷</p><p class="ql-block">行書紙本墨筆</p><p class="ql-block">23.5?445.3cm</p><p class="ql-block">中國美術(shù)館藏</p> <p class="ql-block">六如居士尺牘</p><p class="ql-block">作者:唐寅</p><p class="ql-block">出版社:光霽草廬</p><p class="ql-block">出版時間:1919年</p><p class="ql-block">刻印方式:石印</p><p class="ql-block">裝幀:線裝</p> <p class="ql-block">溪山漁隱圖卷</p><p class="ql-block">絹本設(shè)色</p><p class="ql-block">30.0?610cm</p><p class="ql-block">臺北故宮博物院藏</p> <p class="ql-block" style="text-align:center;">*倦鳥歸林*</p><p class="ql-block">被革黜后,唐寅遂漫游名山大川,后筑室于桃花塢,致力繪畫以此為生。</p><p class="ql-block">此時期亦是其作品成熟期,足跡遍布名川大山,胸中充滿千山萬壑,遂使其詩畫具有吳地畫家所無的雄渾之氣,并化渾厚為瀟灑,以《山路松聲畫》、《溪山魚隱》最具代表性。五十歲以后,多繪江南水鄉(xiāng)景色,取景簡約,畫面開朗清曠,《采蓮圖卷》、《震澤煙樹圖》皆屬此期佳作。畫作多題自作詩文,結(jié)合詩畫,以抒發(fā)放逸不羈之心緒。署款僅寫姓名與郡縣、鄉(xiāng)里,多無年月。常見題材包括魚隱、行旅、聽泉、觀瀑、賞秋、田家農(nóng)事等,勾勤出“吳門”文人畫家的理想生活環(huán)境。</p><p class="ql-block" style="text-align:center;">*千古傳名*</p> <p class="ql-block">柴門掩雪圖軸</p><p class="ql-block">紙本設(shè)色</p><p class="ql-block">82?46.7cm</p><p class="ql-block">遼寧省博物館藏</p> <p class="ql-block">*落英繽紛*</p><p class="ql-block">豫章回蘇。唐寅面臨著沉重的生話負擔(dān),遂專心致志于書畫藝術(shù),創(chuàng)作了數(shù)量眾多的傳世作品。</p><p class="ql-block">是年清明,唐寅在王鏊處見蘇軾詞《中呂*滿庭芳》,詞中《百年強過半,來日苦無多》便唐寅頓悟多年不解曾在九鯉湖祈夢所得《中呂》兩字籖意,知其大限將至,隨而舊疾復(fù)發(fā), 一病不起。</p><p class="ql-block">牡丹圖軸</p><p class="ql-block">紙本墨筆</p><p class="ql-block">62?24cm</p><p class="ql-block">私人收藏</p> <p class="ql-block">步溪圖軸</p><p class="ql-block">絹本設(shè)色</p><p class="ql-block">159?84.3cm</p><p class="ql-block">故宮博物院藏</p> <p class="ql-block">松林揚鞭圖軸</p><p class="ql-block">絹本設(shè)色</p><p class="ql-block">145.3?72.5cm</p><p class="ql-block">旅順博物館藏</p> <p class="ql-block">錢塘景物圖軸</p><p class="ql-block">紙本墨筆</p><p class="ql-block">71.4?37.2cm</p><p class="ql-block">故宮博物院藏</p> <p class="ql-block">葦渚醉漁圖軸</p><p class="ql-block">絹本設(shè)色</p><p class="ql-block">72.2?37cm</p><p class="ql-block">美國大都會藝術(shù)博物館藏</p> <p class="ql-block" style="text-align:center;">*筑室桃庵*</p><p class="ql-block">正德二年(丁卯,一五O七)唐寅桃花塢新居《桃花庵》落成。唐寅自題《桃花庵歌》,祝允明作《夢墨亭記》。</p><p class="ql-block">筑桃花塢新居始于弘治十六年(癸亥,一五0三),落成于正德二年(丁卯,一五O七),歷時四年。園中次第筑有桃花庵、學(xué)圃堂、夢墨亭、讀書閣、蛺蝶齋、檢齋、寤歌齋等,園中廣植花木,尤以桃花、牡丹、荷花為多。</p> <p class="ql-block">《山水人物圖冊》之一</p><p class="ql-block">冊頁紙本設(shè)色</p><p class="ql-block">20?33cm</p> <p class="ql-block" style="text-align:center;">*豫章之游*</p><p class="ql-block">正德七年(一五一二),寧王朱宸濠下書蘇州,邀唐寅、文徵明、謝時臣四人赴豫章寧王府為賓,文徵明托病婉辭。唐寅等于正德九年(一五一四)啟程,水路經(jīng)運河抵抗州,轉(zhuǎn)道富春江至浙江常山,再走陸路,經(jīng)玉山、廣豐、鉛山、弋陽、進賢、抵達南昌。</p><p class="ql-block">唐寅在豫章期間,雖寧王優(yōu)待有加,但謀返之意仍為唐寅所察覺。為避禍,唐寅佯裝瘋癲,最終為寧王所棄,得以脫身返歸蘇州。</p><p class="ql-block">《山水人物圖冊》之一</p><p class="ql-block">冊頁紙本設(shè)色</p><p class="ql-block">20?33cm</p> <p class="ql-block">吳門畫派</p> <p class="ql-block">仇珠《女樂圖軸》</p><p class="ql-block">絹本設(shè)色</p><p class="ql-block">145.5?85.5cm</p><p class="ql-block">故宮博物院藏</p> <p class="ql-block">錢穀《竹亭對棋圖》</p><p class="ql-block">紙本設(shè)色</p><p class="ql-block">62.1?32.3cm</p><p class="ql-block">遼寧省博物館藏</p> <p class="ql-block">尤求《墨筆山水人物圖軸》</p><p class="ql-block">紙本墨筆</p><p class="ql-block">127?51cm</p><p class="ql-block">遼寧省博物館藏</p> <p class="ql-block">陳淳《山茶花圖軸》</p><p class="ql-block">絹本設(shè)色</p><p class="ql-block">113?59cm</p><p class="ql-block">安徽博物院藏</p> <p class="ql-block">朱竺《梅茶山雀圖軸》</p><p class="ql-block">紙本設(shè)色119.3?39.6cm</p><p class="ql-block">遼寧省博物館藏</p> <p class="ql-block">徐渭《水墨牡丹圖軸(局部)》</p><p class="ql-block">紙本墨筆</p><p class="ql-block">109.2?33cm</p><p class="ql-block">故宮博物院藏</p> <p class="ql-block">張宏《山塘短棹圖軸》</p><p class="ql-block">紙本設(shè)色</p><p class="ql-block">62?30cm</p><p class="ql-block">南京博物院藏</p> <p class="ql-block">文嘉《石湖秋色圖軸》</p><p class="ql-block">紙本墨筆</p><p class="ql-block">65?32cm</p><p class="ql-block">天津博物館藏</p> <p class="ql-block">陸治《雪后訪梅圖軸》</p><p class="ql-block">絹本設(shè)色</p><p class="ql-block">76?40cm</p><p class="ql-block">天津博物館藏</p> <p class="ql-block">吳門四家</p><p class="ql-block">沈周《青山紅樹圖軸》</p><p class="ql-block">絹本設(shè)色</p><p class="ql-block">147.2?65cm</p><p class="ql-block">天津博物館藏</p> <p class="ql-block">吳門四家</p><p class="ql-block">文徵明湘君湘夫人圖軸</p><p class="ql-block">紙本設(shè)色</p><p class="ql-block">100.8?35.6cm</p><p class="ql-block">故宮博物院藏</p> <p class="ql-block">吳門四家</p><p class="ql-block">仇英《仙山樓閣圖軸》</p><p class="ql-block">紙本設(shè)色</p><p class="ql-block">118?41.5cm</p><p class="ql-block">臺北故宮博物院藏</p> <p class="ql-block">吳門四家</p><p class="ql-block">仇英《蓮溪漁隱圖軸》</p><p class="ql-block">絹本青綠設(shè)色</p><p class="ql-block">126.5?66.3cm</p><p class="ql-block">故宮博物院藏</p> <p class="ql-block">吳門四家</p><p class="ql-block">文徵明《攜琴訪友圖》</p><p class="ql-block">絹本水墨</p><p class="ql-block">80?40cm</p> <p class="ql-block">吳門四家</p><p class="ql-block">文徵明《秋葵折枝圖軸》</p><p class="ql-block">紙本水墨</p><p class="ql-block">65.4?30.3cm</p><p class="ql-block">臺北故宮博物院藏</p> <p class="ql-block">吳門四家</p><p class="ql-block">沈周《桃花書屋圖軸》</p><p class="ql-block">紙本淡設(shè)色</p><p class="ql-block">74.5?30.6cm</p><p class="ql-block">首都博物館藏</p> <p class="ql-block">沈周《瓶荷圖軸》</p><p class="ql-block">紙本設(shè)色</p><p class="ql-block">144.3?60.7cm</p><p class="ql-block">天津博物館藏</p> <p class="ql-block">吳門四家</p><p class="ql-block">仇英《古代仕女圖軸》</p><p class="ql-block">絹本設(shè)色</p><p class="ql-block">95?38cm</p> <p class="ql-block">由于展館和墓園內(nèi)容太多,余下內(nèi)容請看下集。</p>