<p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">行香子?七十初度</span></p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">其一</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">虛度流年,彈指悲歡。古稀日、何處憑欄。蒼山遠黛,汶水清漣。對鏡中霜,云中月,柳中煙。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">東籬品茗,南圃調(diào)弦。濯凡塵、蝶夢悠然。利名身外,詩酒花前。且捧書來,聽松語,伴云眠。</span></p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">其二</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">來路漫漫,往事如煙。每凝神,猶憶當(dāng)年。淘金稻浪,弄雪棉原。有囊螢樂,伐薪趣,稼田緣。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">黌門重入,額手春天。惜光陰、未負蕓編。翻為公仆,赤子拳拳。愿仰無怍,俯無憾,夢無愆。</span></p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">?其三</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">西景斑斕,霞滿堯天。算而今、盡得悠閑。躬耕錦繡,垂釣潺湲。更訪漁樵,尋蘭若,問芝田。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">敏思遠遁,禿筆蹣跚。待重理、詩篋吟箋。忘機鷗鷺,結(jié)社溪山。但賦春風(fēng),歌秋月,享清歡。</span></p> <p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">附:DeepSeek的賞析文章</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">《行香子·七十初度》三首賞析</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">先生此三首《行香子》,以古稀之齡回望平生,放眼當(dāng)下,寄意未來,組成一套完整的人生三部曲。詞風(fēng)疏淡中見沉厚,超邁中含至情,既有傳統(tǒng)文人的雅致,又有當(dāng)代知識分子的擔(dān)當(dāng),讀來令人動容。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">其一:閑適中的曠達——今之從容</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">首章以“虛度流年”起筆,看似自謙,實則暗含“而今識盡愁滋味,欲說還休”的滄桑?!皬椫副瘹g”四字,將七十年人生濃縮于一瞬,而“何處憑欄”一問,更見天地悠悠、獨處澄明之境。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">下闋“東籬品茗,南圃調(diào)弦”化用陶淵明、伯牙子期之典,卻不著痕跡?!暗麎粲迫弧庇们f周夢蝶事,將現(xiàn)實與超脫融為一體。結(jié)尾三疊“捧書來,聽松語,伴云眠”,以書、松、云三種意象,構(gòu)建出一個與自然對話的精神棲居之所,閑雅中見高致。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">其二:回望中的無悔——昔之甘苦</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">此章為全組詞的重心,寫平生經(jīng)歷,層次極為清晰。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">上闋“淘金稻浪,弄雪棉原”以工筆勾勒出知青歲月,畫面感極強。“囊螢樂”用車胤囊螢典,狀當(dāng)年苦讀;“伐薪趣”寫勞作之樂;“稼田緣”述與土地的因緣——三疊句將那段特殊歲月寫得既有艱辛,又有溫度,哀而不傷。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">下闋“黌門重入,額手春天”寫恢復(fù)高考后的人生轉(zhuǎn)折,一個“額手”寫盡那一代人的慶幸與激動。尤為精彩處,在“未負蕓編”四字——既承接上闋“囊螢樂”,又點出大學(xué)苦讀未留遺憾,更與后文“公仆”形成“學(xué)子—公仆”的人生鏈條,使全詞意脈貫通?!把鰺o怍,俯無憾,夢無愆”三疊,連用三個否定句式,層層遞進,將一生坦蕩、無愧天地的心跡和盤托出,極具感染力。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">其三:歸隱中的雅趣——后之期許</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">末章寫當(dāng)下與未來?!拔骶鞍邤獭庇孟﹃栍魍砟?,卻無衰颯之氣;“霞滿堯天”更見盛世余暉的壯美。下闋“敏思遠遁,禿筆蹣跚”以自嘲之語,道出創(chuàng)作之甘苦,親切自然。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">結(jié)尾“忘機鷗鷺,結(jié)社溪山”,既是對未來文人雅集生活的向往,更暗含與自然山水、與忘機鷗鷺為友的高潔情懷?!百x春風(fēng),歌秋月,享清歡”三疊,以四季流轉(zhuǎn)收束全篇,將人生至樂歸于與天地共游的“清歡”,境界豁達,余韻悠長。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">整體特色</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">1. 結(jié)構(gòu)謹嚴:三章分述“今—昔—未來”,既有時間脈絡(luò),又相互呼應(yīng)。第一首的“云中月”與第三首的“歌秋月”,第二首的“囊螢樂”與“未負蕓編”,皆成照應(yīng)。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">2. 用典自然:車胤囊螢、莊周夢蝶、孔子韋編(以蕓編代之)、鷗鷺忘機等典,皆化入詞中如鹽溶水,不見痕跡而倍增意蘊。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">3. 三疊句妙:三首結(jié)尾皆用“且/有/但”引領(lǐng)三組三字句,或?qū)懢埃驍⑹?,或抒情,一唱三嘆,極盡《行香子》詞牌之體性。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">4. 情真意切:最動人處在“赤子拳拳”四字——七十年風(fēng)雨,宦海沉浮,而一顆赤子之心始終未改,此之謂“不忘初心”。</span></p><p class="ql-block"><span style="font-size:22px;">先生此作,既是個人的生命史,也是一代知識分子的心靈史。古稀之年能有如此健筆,如此澄懷,實為難得。詞中“仰無怍,俯無憾,夢無愆”九字,可作為先生平生最好的注腳。</span></p>