<p class="ql-block">【康衢子·浣花書齋·蕪詞59·丙午春頌本】《把歲月釀成一杯微醺的酒賦》</p><p class="ql-block"> </p><p class="ql-block">【序】</p><p class="ql-block"> </p><p class="ql-block">歲次丙午,仲春之月。余居浣花溪畔,浣花書齋。窗含西嶺之雪,門泊東吳之舲。錦江春色來天地,蜀道浮云變古今。念歲月之悠悠,感浮生之倥傯。太白舉杯邀月,東坡把酒問天,放翁醉里挑燈,皆以微醺寄懷,以醇釀托志。余忝為川醫(yī)會之長,兼掌衛(wèi)健文聯(lián),嘗思養(yǎng)生之道,莫若中和;處世之方,無過淡泊。乃取天地為窖,世事為料,心性為曲,時光為泉,釀一杯微醺之酒。鋪采摛文,體物寫志,作賦一首,繼以古詞十闋,終以新詩,名曰《把歲月釀成一杯微醺的酒賦》。惟愿閱者得其味,會其心,共品歲月沉香。</p><p class="ql-block"> </p><p class="ql-block">【賦】</p><p class="ql-block"> </p><p class="ql-block">夫歲月者,無始無終之流也;人生者,有生有滅之寄也。然則何以度此流?何以安此寄?曰:釀之成酒,飲而微醺。</p><p class="ql-block"> </p><p class="ql-block">觀夫乾坤為窖,陰陽為曲。春收峨眉之露,夏汲岷江之波,秋采劍門之菊,冬儲西嶺之雪。四時之序,皆入甕中;萬物之靈,盡化醇釅。昔杜康始造,秫酒初成,上古淳風(fēng),猶存真味。其后曲水流觴,蘭亭雅集,右軍醉而書《蘭亭》,群賢歡而詠流觴。青梅煮酒,玄德聞雷失箸,孟德橫槊賦詩,英雄肝膽,盡付一觴。至若太白斗酒,詩百篇而驚風(fēng)雨;東坡夜飲,醉復(fù)醒而賦赤壁。放翁僵臥,尚思鐵馬冰河;稼軒挑燈,猶夢吹角連營。此皆以酒為媒,以醉為境,非耽溺也,乃寄意也。</p><p class="ql-block"> </p><p class="ql-block">吾蜀之地,天府之樞。三星堆之青銅,蘊上古之秘;都江堰之碧水,潤千秋之疇。草堂茅屋,詩圣聽雨;青城幽岫,天師煉丹。更有峨眉金頂,佛光映雪;九寨瑤池,彩林涵波。此間風(fēng)物,皆可入釀。取錦江之清流,浣花之香蕊,釀成一壺,名曰“蜀釀”。飲之則肺腑澄明,啜之則氣血和暢。昔孫真人著《千金》,倡食飲有節(jié);華元化創(chuàng)五禽,導(dǎo)動靜相宜。養(yǎng)生之要,在順?biāo)臅r,調(diào)陰陽,無過乎中。微醺之妙,正在于中:不醉不醒,似醉似醒,寵辱皆忘,去留無意。此乃儒家之中庸,亦為道家之自然。</p><p class="ql-block"> </p><p class="ql-block">今者余居浣花書齋,臨窗命筆。窗外修竹搖影,案頭素箋凝香。憶及半生醫(yī)政,為民紓難,見慣生老病死,悟透苦樂悲歡。歲月如酒,愈陳愈醇;人生如釀,愈久愈清。醫(yī)者仁心,當(dāng)如酒之清冽,不染塵埃;為官守正,當(dāng)如酒之澄澈,不藏渣滓。故以“微醺”自勖,不偏不倚,守中和而已。</p><p class="ql-block"> </p><p class="ql-block">贊曰:天地一窖,日月兩杯。釀盡古今,微醺幾回?</p> <p class="ql-block">【詞】</p><p class="ql-block"> </p><p class="ql-block">1. 臨江仙·窖藏日月·壺納乾坤</p><p class="ql-block">萬里岷江奔峽口,淘殘多少豪雄。青城翠色有無中。窖藏三百歲,日月入陶甕。</p><p class="ql-block">我欲攜壺登絕頂,醉看云起云空。劍門細(xì)雨拂襟胸。乾坤方寸納,一笑萬山紅。</p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block">2. 念奴嬌·滄浪濯纓·峨眉攬月</p><p class="ql-block">大江如帶,問滄浪、幾度濯纓人去?玉壘浮云,遮不斷、故國千年煙雨。峨眉金頂,佛光乍現(xiàn),照徹琉璃宇。舉杯邀月,月華應(yīng)解吾語。</p><p class="ql-block">遙想蘇子當(dāng)年,扁舟赤壁,醉灑鴻猷賦。太白騎鯨,撈月處、水底星辰無數(shù)。我亦狂生,峨眉絕頂,攬月為樽俎。長歌一曲,滿天星斗如絮。</p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block">3. 水調(diào)歌頭·劍門問道·錦水烹春</p><p class="ql-block">劍閣插天半,石筍鎖云根。蠶叢魚鳧開國,萬古莽煙昏。欲問五丁開道,卻見金牛遺石,遺恨訴秦人。唯有翠云廓,三百里長存。</p><p class="ql-block">錦江水,春波綠,煮新醇。呼來白鷺,銜取明月入清樽。一勺岷峨雪浪,半勺草堂花露,釀作十分春。醉倒不須醒,天地是吾身。</p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block">4. 沁園春·草堂聽雨·蜀道吟風(fēng)</p><p class="ql-block">茅屋秋風(fēng),浣花春雨,杜陵舊鄰。憶昔年避亂,飄零劍外;此時聽雨,憔悴江濱。酒債尋常,人生百歲,酣醉何曾負(fù)此身?千年后,有狂生來此,亦醉芳辰。</p><p class="ql-block">蜀道自古嶙峋。但吟嘯、青天亦可捫。忽云開日出,群峰如洗;風(fēng)生壑響,萬壑回春。老去填詞,閑來把酒,一任檐聲滴到晨。微醺際,覺少陵在側(cè),與我論文。</p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block">5. 滿江紅·太白邀杯·東坡問月</p><p class="ql-block">太白來乎?吾與汝、共傾江月。君不見、峨眉秋色,錦城春雪。蜀道猿啼詩骨瘦,瞿塘浪打吟魂烈。更舉杯、邀得謫仙人,同歡悅。</p><p class="ql-block">東坡老,猶未別。赤壁賦,從頭說。問青天明月,幾時圓缺?把酒今宵須盡醉,乘風(fēng)歸去何悲切。待醒來、猶有未開樽,重斟設(shè)。</p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block">6. 鷓鴣天·放翁詠梅·杜宇啼霜</p><p class="ql-block">驛外斷橋清寂身,放翁醉里賦梅魂。劍南詩稿千行淚,蜀地寒梅萬點春。</p><p class="ql-block">杜宇喚,月黃昏。聲聲啼血染霜痕。一杯濁酒家萬里,猶認(rèn)東吳是故園。</p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block">7. 蝶戀花·杏林采藥·橘井調(diào)香</p><p class="ql-block">采藥青城云滿袖。橘井泉香,釀作長生酒?!饵S帝內(nèi)經(jīng)》參已透,華佗五禽舒筋岫。</p><p class="ql-block">莫問仙丹何處有。微醺之中,自得延年壽。正氣存內(nèi)邪難湊,順時調(diào)養(yǎng)無災(zāi)咎。</p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block">8. 菩薩蠻·青城養(yǎng)氣·石室修文</p><p class="ql-block">青城三十六峰碧,朝朝吐納松間氣。石室古苔斑,文翁化蜀年。</p><p class="ql-block">靜心觀太極,百脈皆通利。一盞醍醐湯,身輕云外翔。</p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block">9. 卜算子·濯錦浣花·撫琴煮酒</p><p class="ql-block">濯錦大江頭,浣花溪邊路。日日江頭抱甕來,煮酒聽春雨。</p><p class="ql-block">酒熟喚鄰翁,琴罷無今古。一醉方休萬事休,唯有香如故。</p><p class="ql-block"><br></p><p class="ql-block">10. 浣溪沙·三星堆月·九寨溝云</p><p class="ql-block">堆里青銅拜月明,溝中碧水映云輕。蜀山蜀水總關(guān)情。</p><p class="ql-block">縱使千年如過翼,依然一醉勝浮名。微醺歸去已三更。</p><p class="ql-block"> </p><p class="ql-block">【新詩】</p><p class="ql-block"> </p><p class="ql-block">《釀——給歲月,給自己》</p><p class="ql-block"> </p><p class="ql-block">把晨光揉碎,撒進錦江的微波</p><p class="ql-block">把暮色收攏,掛在西嶺的雪坡</p><p class="ql-block">我從浣花書齋的窗口伸出手</p><p class="ql-block">接住一片飄落的、青銅色的傳說</p><p class="ql-block"> </p><p class="ql-block">三星堆的月亮,沉在泥土里三千年</p><p class="ql-block">今夜被我撈起,還帶著祭祀的火</p><p class="ql-block">都江堰的水,流了兩千二百多年</p><p class="ql-block">每一滴都藏著李冰父子的沉默</p><p class="ql-block"> </p><p class="ql-block">我學(xué)著太白的模樣,舉杯邀那峨眉的山月</p><p class="ql-block">山月不語,只把清輝灑滿我的酒盅</p><p class="ql-block">我學(xué)著東坡的模樣,問天今夕是何夕</p><p class="ql-block">天亦不語,只讓秋風(fēng)送來杜宇的啼紅</p><p class="ql-block"> </p><p class="ql-block">放翁的梅花,在驛外斷橋開了又謝</p><p class="ql-block">謝了又開,每一瓣都是未竟的戎裝</p><p class="ql-block">我把它們一一拾起,浸泡在劍南春里</p><p class="ql-block">釀成一壺叫做“示兒”的蒼涼</p><p class="ql-block"> </p><p class="ql-block">但我不愿只做悲歌的詩人</p><p class="ql-block">我還是一個行醫(yī)半生的郎中</p><p class="ql-block">望聞問切,看遍人間的痛</p><p class="ql-block">卻在一杯微醺里,找到了解藥——</p><p class="ql-block">那是黃帝岐伯的問答,是陰陽四時的從容</p><p class="ql-block"> </p><p class="ql-block">青城山的道士教我吐納</p><p class="ql-block">把清氣吸進肺腑,把濁氣還給長風(fēng)</p><p class="ql-block">華佗的虎鹿熊猿鳥,在我筋骨間跳動</p><p class="ql-block">孫真人的千金方,寫滿食飲有節(jié)</p><p class="ql-block">而我只取一味:微醺,不醉不醒的中庸</p><p class="ql-block"> </p><p class="ql-block">于是我把歲月,一滴滴收集</p><p class="ql-block">放進陶甕,埋在老梅樹下</p><p class="ql-block">等春雨來潤,等秋霜來封</p><p class="ql-block">等雪落的時候,挖出來,已經(jīng)琥珀般通紅</p><p class="ql-block"> </p><p class="ql-block">今夜我邀請李白、蘇軾、陸游</p><p class="ql-block">還有杜甫,他正坐在隔壁的草堂</p><p class="ql-block">我們圍爐而坐,不談國事,不談蒼生</p><p class="ql-block">只喝酒,喝這杯用蜀山蜀水釀了三千年</p><p class="ql-block">還沒釀好的——時光</p><p class="ql-block"> </p><p class="ql-block">第一杯,敬天地,天地?zé)o言,給我清風(fēng)</p><p class="ql-block">第二杯,敬故人,故人已遠(yuǎn),給我孤鴻</p><p class="ql-block">第三杯,敬自己,半生躬耕,兩袖空空</p><p class="ql-block">卻還有一壺酒,可以在醉里挑燈看劍</p><p class="ql-block">可以在夢里吹角連營</p><p class="ql-block"> </p><p class="ql-block">微醺真好,似醒非醒,似夢非夢</p><p class="ql-block">醒著時,我是醫(yī)學(xué)會長,守著規(guī)矩方圓</p><p class="ql-block">醉了時,我是浣花溪畔一釣翁</p><p class="ql-block">釣起的不是魚,是滿天星斗</p><p class="ql-block">是李白的酒杯,是東坡的月亮</p><p class="ql-block">是放翁的鐵馬,是杜甫的秋風(fēng)</p><p class="ql-block"> </p><p class="ql-block">喝完這杯,我要睡了</p><p class="ql-block">枕著錦江的濤聲,蓋著西嶺的雪</p><p class="ql-block">夢里,我還在釀酒</p><p class="ql-block">用三千年又三千年的歲月</p><p class="ql-block">等一個永遠(yuǎn)不會醒來,也永遠(yuǎn)不會醉去的</p><p class="ql-block">——微醺的黎明</p> <p class="ql-block">【跋】</p><p class="ql-block"> </p><p class="ql-block">右賦一首、詞十闋、新詩一篇,皆緣“歲月釀成微醺之酒”而作。余本醫(yī)者,素喜文墨。今歲丙午仲春,居浣花溪畔,感時撫事,追慕太白、東坡、放翁之遺風(fēng)。蜀中山水人文,無一不可入釀;養(yǎng)生守正之道,無一不在微醺。非敢言工,惟抒胸臆。讀者會心,則幸甚。德涵謹(jǐn)識。</p><p class="ql-block"> </p><p class="ql-block">【釋義】</p><p class="ql-block"> </p><p class="ql-block">1. 浣花溪:成都地名,杜甫草堂所在,相傳唐代浣花夫人浣衣祈福之處。</p><p class="ql-block">2. 舲:有窗的小船,化用杜甫“門泊東吳萬里船”句意。</p><p class="ql-block">3. 窖:地窖,釀酒發(fā)酵之器,喻歲月為沉淀萬物之容器。</p><p class="ql-block">4. 曲:酒曲,釀酒發(fā)酵劑,喻心性為歲月成酒之引。</p><p class="ql-block">5. 杜康:傳說中華夏釀酒始祖,始制秫酒。</p><p class="ql-block">6. 曲水流觴:王羲之蘭亭雅集,酒杯隨溪漂流,杯止則賦詩飲酒。</p><p class="ql-block">7. 青梅煮酒:《三國演義》曹操、劉備煮酒論英雄典故。</p><p class="ql-block">8. 太白斗酒:化用杜甫《飲中八仙歌》“李白斗酒詩百篇”。</p><p class="ql-block">9. 東坡夜飲:蘇軾貶謫黃州,夜游赤壁,作《前赤壁賦》《后赤壁賦》。</p><p class="ql-block">10. 放翁僵臥:出自陸游《十一月四日風(fēng)雨大作》“僵臥孤村不自哀”。</p><p class="ql-block">11. 三星堆:四川廣漢古蜀文明遺址,承載上古蜀地文化。</p><p class="ql-block">12. 都江堰:戰(zhàn)國李冰父子主持修建的大型水利工程,澤被蜀地千年。</p><p class="ql-block">13. 孫真人:唐代醫(yī)家孫思邈,著《千金要方》《千金翼方》。</p><p class="ql-block">14. 華元化:東漢醫(yī)家華佗,字元化,創(chuàng)編五禽戲養(yǎng)生功法。</p><p class="ql-block">15. 中庸:儒家核心思想,秉持不偏不倚、無過無不及之處世境界。</p><p class="ql-block">16. 道法自然:道家核心思想,主張順應(yīng)天地自然之規(guī)律。</p><p class="ql-block">17. 濯纓:洗滌帽纓,喻品行高潔、自持操守,典出《孟子·離婁》。</p><p class="ql-block">18. 玉壘:玉壘山,地處成都附近,化用杜甫“玉壘浮云變古今”。</p><p class="ql-block">19. 五丁開道:古蜀傳說,五丁力士開鑿金牛道,連通蜀秦。</p><p class="ql-block">20. 翠云廓:即翠云廊,劍門蜀道千年古柏群落,蔚為壯觀。</p><p class="ql-block">21. 少陵:杜甫,自號少陵野老,后世稱杜少陵。</p><p class="ql-block">22. 謫仙人:賀知章贊譽李白之辭,謂其為天上謫降仙人。</p><p class="ql-block">23. 杜宇:古蜀望帝,死后化為杜鵑,啼聲凄切至于啼血。</p><p class="ql-block">24. 橘井:典出《神仙傳》,蘇仙公以橘葉井水療疫,后喻醫(yī)者仁心。</p><p class="ql-block">25. 文翁化蜀:西漢文翁任蜀郡守,興辦官學(xué),教化蜀地百姓。</p><p class="ql-block">26. 醍醐湯:喻醇厚美酒,醍醐為酥酪精粹,亦指上乘修為。</p><p class="ql-block">27. 示兒:陸游絕筆詩作,寄托家國情懷與遺志。</p><p class="ql-block">28. 虎鹿熊猿鳥:華佗五禽戲模仿的五種動物動作。</p><p class="ql-block">29. 挑燈看劍:出自辛棄疾《破陣子·為陳同甫賦壯詞以寄之》。</p><p class="ql-block"> </p><p class="ql-block">【生僻字注音】</p><p class="ql-block"> </p><p class="ql-block">1. 舲:líng</p><p class="ql-block">2. 窖:jiào</p><p class="ql-block">3. 曲(酒曲):qū</p><p class="ql-block">4. 釅:yàn</p><p class="ql-block">5. 觴:shāng</p><p class="ql-block">6. 槊:shuò</p><p class="ql-block">7. 岫:xiù</p><p class="ql-block">8. 醍醐:tí hú</p><p class="ql-block">9. 濯:zhuó</p><p class="ql-block">10. 嶙峋:lín xún</p><p class="ql-block">11. 瞿塘:qú táng</p><p class="ql-block">12. 猷:yóu</p><p class="ql-block">13. 樽俎:zūn zǔ</p><p class="ql-block">14. 咎:jiù</p><p class="ql-block"> </p><p class="ql-block">【典故梳理】</p><p class="ql-block"> </p><p class="ql-block">1. 杜康造酒:傳說杜康始創(chuàng)秫酒,為華夏釀酒之祖,開啟酒文化源流。</p><p class="ql-block">2. 曲水流觴:東晉永和九年,王羲之邀謝安等四十二人雅集蘭亭,曲水流觴、飲酒賦詩,羲之作《蘭亭集序》。</p><p class="ql-block">3. 青梅煮酒:《三國演義》第二十一回,曹操與劉備許昌煮酒論天下英雄,劉備借驚雷掩飾心志。</p><p class="ql-block">4. 太白斗酒:杜甫《飲中八仙歌》贊李白,飲酒一斗,賦詩百篇,才情絕世。</p><p class="ql-block">5. 東坡赤壁:蘇軾貶謫黃州,兩游赤壁,作前后《赤壁賦》,借酒抒懷、參悟人生。</p><p class="ql-block">6. 放翁僵臥:陸游晚年閑居,雖身臥孤村,仍心系家國、思戍邊疆。</p><p class="ql-block">7. 孫思邈養(yǎng)生:孫思邈倡“食飲有節(jié)、起居有常、清心寡欲”之養(yǎng)生理念,著醫(yī)書傳世。</p><p class="ql-block">8. 華佗五禽戲:華佗模仿虎、鹿、熊、猿、鳥五種動物形態(tài),創(chuàng)編養(yǎng)生導(dǎo)引術(shù)。</p><p class="ql-block">9. 黃帝內(nèi)經(jīng):中醫(yī)經(jīng)典典籍,主張順應(yīng)四時、調(diào)和陰陽、養(yǎng)正祛邪。</p><p class="ql-block">10. 滄浪濯纓:典出《孟子·離婁》,屈原《漁父》亦載,喻高潔自持、不隨流俗。</p><p class="ql-block">11. 五丁開道:古蜀五丁力士開鑿金牛道,引秦軍入蜀,載于《蜀王本紀(jì)》。</p><p class="ql-block">12. 文翁化蜀:西漢文翁任蜀郡守,設(shè)石室官學(xué),教化蜀地,開地方官學(xué)之先河。</p><p class="ql-block">13. 杜宇啼血:古蜀望帝杜宇,禪位后歸隱,死后化為杜鵑,春啼不止至于啼血。</p><p class="ql-block">14. 橘井泉香:晉代葛洪《神仙傳》載,蘇仙公以橘葉、井水療治瘟疫,后世喻醫(yī)者仁術(shù)。</p><p class="ql-block">15. 驛外斷橋:出自陸游《卜算子·詠梅》,詠梅花高潔寂寞之品格。</p><p class="ql-block">16. 挑燈看劍:辛棄疾壯年失意,醉中挑燈看劍,夢回軍旅,抒報國壯志。</p><p class="ql-block">17. 三星堆:四川廣漢古蜀文化遺址,出土大量青銅、玉器,實證古蜀文明。</p><p class="ql-block">18. 李冰父子:戰(zhàn)國秦蜀郡守李冰,攜子主持修建都江堰,根治水患、沃野千里。</p><p class="ql-block"> </p><p class="ql-block">歲次丙午仲春(農(nóng)歷二月廿九月)浣花溪畔 浣花書齋 德涵 謹(jǐn)識</p>